Vì sao người Việt cho rằng dịch vụ Mobile Marketing bằng SMS là lừa gạt?

Mobile Marketing – một hình thức tiếp thị mới mà không mới, được đánh giá là có nhiều tiềm năng trong việc quảng bá hình ảnh và sản phẩm tới khách hàng, nhưng đến nay doanh nghiệp Việt Nam vẫn chưa thực sự mặn mà với hình thức marketing qua điện thoại di động. Nghe đến cụm từ Mobile Marketing, ai cũng có thể cảm nhận sự quen thuộc nhưng có bao nhiêu % trong số đó thực sự hiểu sâu về nó?

SMS Marketing chỉ là một phần nhỏ của Mobile Marketing
Hiện tại hình thức tiếp thị qua di động ở Việt Nam chủ yếu vẫn ở dạng quảng cáo qua tin nhắn (SMS Marketing), nếu không muốn nói rằng nhận thức của người Việt Nam về SMS Marketing còn tệ hại hơn nhiều, phần đa là mọi người nghĩ đó là những trò lừa gạt, spam bằng tin nhắn rác… nó đem lại ác cảm cho người dùng, cho các marketer khi nhắc đến SMS Marketing.

SMS có phải là spam hay không, thực ra phải hỏi rằng quảng cáo có phải là spam hay không? Quảng cáo ở đây bao gồm cả quảng cáo truyền thống như TV, báo chí, radio… cho đến online như banner, email, SMS, yahoo… nếu thông điệp quảng cáo không liên quan đến nhu cầu của bạn, nếu là lúc bạn đang bận rộc, bực dọc thì xin thưa kênh quảng cáo bạn cũng đưa nó vào spam. Nhưng tại sao SMS lại bị ảnh hưởng bởi chữ spam như vậy, chúng ta cùng phân tích nhé :

Lợi dụng chính sách khuyến mãi của nhà mạng, các Brand tìm đến các nhà cung cấp dịch vụ quảng bá qua tin nhắn, nơi mà họ tích trữ, “nuôi” thật nhiều sim khuyến mãi được nạp nhiều tiền từ các đợt khuyến mãi thẻ nạp, tính bình quân ra có khi mỗi tin nhắn quảng cáo chỉ vài chục đồng, chi phí bình quân khá rẻ, lại có thể kiểm soát ngân sách nên không ít người chọn kênh này để quảng bá.

Sử dụng sai mục đích là mấu chốt của vấn đề, người ta đã biến cái ưu điểm của SMS Marketing thành nhược điểm. Ngày nay nếu nhận email không liên quan công việc, gần như bạn xóa bỏ ngay vì nạn spam quá lộng hành, đối với SMS thì khác, chẳng có ai thấy điện thoại báo rung có tin nhắn, chưa đọc mà xóa luôn cả, bắt buộc họ phải đọc tin nhắn quảng cáo. Nhưng từ ưu điểm này, người ta đã dùng sai mục đích, người dùng đã quên đi rằng sau khi thuyết phục được người ta mở tin nhắn ra thì tiếp theo là phải thuyết phục khách hàng bằng Brand Name SMS (họ đã biết đến thương hiệu của bạn trước đó chưa?), tiếp theo là thuyết phục bằng nội dung tin nhắn quảng cáo (có gì liên quan, hấp dẫn đối với người nhận?).

Content (nội dung số) là dịch vụ chính của thị trường SMS tại Việt Nam

Dữ liệu khách hàng (database) là vô cùng quan trọng. Bạn có Brand Name SMS hấp dẫn, công nghệ cực ổn, thông tin khuyến mãi hấp dẫn nhưng sẽ là công cốc nếu bạn gửi cho những ai xa lạ, chẳng ai biết bạn, bạn chẳng biết ai. Bằng các cách khác nhau, bạn lấy được database và sử dụng SMS Maketing đúng nghĩa chỉ cho database này mới mong đợt quảng cáo của bạn hữu hiệu. Điển hình cho điều này là tại sao bạn không thấy khó chịu khi nhận được tin quảng cáo từ Mobifone, Viettel… cho việc nạp tiền được tặng tiền, tại sao bạn rất khó chịu bởi những tin nhắn quảng cáo xổ số, bóng đá, lô đề, tình yêu giới tính… bởi vì họ lạm dụng ý một (chi phí rẻ), bị vấp phải ý hai, bỏ bê ý ba và lạm dụng ý bốn, dẫn đến chương trình toàn đem lại mặt tiêu cực. Là một người làm SMS, tác giả khuyên bạn đừng nên bao giờ “thử” những dịch vụ kiểu lừa gạt như thế này, 99% là những tin nhắn này sẽ lấy đi của bạn 15,000 VNĐ , thậm chí hơn bằng việc yêu cầu bạn xác minh, xác nhận bằng rất nhiều tin gửi đến 87XX, 67XX, 77XX…

Lợi dụng dân trí thấp của người dân, vì thường thì dân thành thị tiếp cận Internet nhiều thành ra muốn lấy kết quả xổ số, tải nhạc – hình – game – ứng dụng… thật quá đơn giản. Thành ra tin nhắn quảng cáo này thường thì chỉ lấy được tiền của những người nhẹ dạ cả tin, nhất là khu vực nông thôn, vùng quê… thấy “ban duoc tang bai hat tu mot nguoi ban” là mừng tíu tít, nhắn thử, thấy “ban co co hoi trung xe may, trung iPhone…” thế là mất toi 15,000 VNĐ. Dần dà, tâm trí người Việt chỉ biết rằng, SMS là lừa gạt, SMS là spam.

Ngoài ra, dân trí của người Việt ta thật còn quá xa lạ với SMS, có những dịch vụ hoạt động đàng hoàng, bài bản, hay quảng cáo trên TV, báo chí… nhưng rồi cũng bị cho là lừa gạt vì :

. Các CP (Content Provider – Nhà cung cấp dịch vụ nội dung) quảng cáo một đằng, người dùng nhắn một nẻo, ví dụ mẩu quảng cáo là hãy soạn “DDD” gửi 8XXX thế là rất nhiều người soạn luôn dấu ngoặc kép, có người thì soạn ĐĐĐ vì khi MC đọc sẽ đọc là “Đê Đê Đê”, có người thì soạn D D D (có dấu cách giữa các chữ cái), rồi là D.D.D có dấu chấm ở giữa các chữ cái), ôi đủ các kiểu biến tấu từ cú pháp chính, dẫn đến tiền thì chắc chắc mất mà lại nhận về gáo nước lạnh là “Tin nhan sai cu phap…”.

. Kiến thức về chiếc ĐTDĐ rất thấp, cho dù có soạn đúng cú pháp thì rất nhiều người vẫn sẽ điên tiết lên vì tải nội dung mong muốn nhưng lại chẳng nhận được gì cả, lý do là người dùng thấy những quảng cáo game, nhạc rất hay nhưng người dùng quên rằng đang sử dụng những ĐTDĐ cấp thấp như Nokia 1202 thì làm sao cài đặt được. Thậm chí sử dụng được điện thoại có hỗ trợ Java, có hỗ trợ GPRS nhưng chưa kích hoạt GPRS lên thì vẫn tiền mất tật mang như thường.

Có quá nhiều yếu tố tác động đến làm cho dịch vụ SMS trở nên ám ảnh bởi chữ “spam, lừa gạt” trong tâm trí người tiêu dùng Việt Nam.

Hiện nay có đến hơn 200 công ty làm về dịch vụ SMS và Mobile (gọi là CP) tại Việt Nam nhưng hầu như chỉ xoay quanh dịch vụ SMS nêu trên, có chăng gần đây là trào lưu viết ứng dụng cho di động nhưng chưa được rầm rộ, trong phạm vi bài viết này, tác giả chia sẻ chính về dịch vụ SMS, cụ thể là sử dụng SMS cho các dịch vụ Content (nội dung số).

Mobile Marketing tại Việt Nam

Bạn có biết hơn 92% người dùng mobile internet tại Việt Nam là khách hàng của Viettel và iOS của Apple chỉ chiếm 0.46% khách hàng bạn có thể dùng mobile marketing để tiếp cận.

 

Theo thống kê vào tháng 2/2011 của Comscore thì người dùng di động sẽ sớm bắt kịp và vượt qua số lượng người dùng PC.
Dân số  toàn cầu vào khoảng 6.9 tỉ người thì có đến 5.2 tỉ điện thoại di động, vượt xa con số 1.6 tỉ TV và 1.2 tỉ PC.

Ước tính lượng người dùng internet mobile từ 14 triệu người vào cuối năm 2010 lên đến 788 triệu người vào 2015 (tăng 56 lần). Cuối quý 3/2011, Việt Nam xếp hạng thứ 4 toàn cầu về doanh thu quảng cáo trên Internet di động của mạng lưới BuzzCity.
Tại hội thảo về quảng cáo trực tuyến vào tháng 8 vừa qua, tiến sĩ K.F. Lai, Giám đốc Điều hành công ty Truyền thông Di động BuzzCity, nhấn mạnh rằng ngành quảng cáo và tiếp thị trực tuyến sẽ chiếm 30% thị phần trong ba năm tới. Cho đến tháng 10/2011, lưu lượng truy cập Internet bằng điện thoại ở Việt Nam tăng 400% so với năm trước, và mức tăng có thể vẫn được duy trì khi ngày càng có nhiều dịch vụ giải trí và các nội dung liên quan được phát triển trên Internet di động.
Với mức tăng trưởng đầy lạc quan như thế,  Mobile Marketing như một xu hướng không thể cưỡng lại trong một kế hoạch digital marketing!
Ngoài một số hoạt động như SMS, Bluetooth truyền thống, tiếp cận người dùng di động tại Việt Nam  khi họ sử dụng internet là một cách tương đối phổ biến và hiệu quả.
Để tiếp cận đúng đối tượng mục tiêu, cũng như để hiểu rõ hơn về người dùng internet mobile tại Việt Nam, thông qua một thống kê từ các họat động mobile marketing tiếp cận 18.94 triệu  người dùng internet mobile tại Việt Nam, tôi cung cấp một vài số liệu giúp ích bạn.
Viettel giúp người dùng sử dụng Internet dễ dàng. Cùng với chất lượng đầu tư từ cơ sở hạ tầng, khu vực phủ sóng rộng khắp và các chiến dịch marketing hiệu quả, Viettel đã chiếm được hơn 92% thị trường mobile internet trong số gần 19 triệu người sử dụng.
Trong biểu đồ trên, Apple không chiếm được thị phần đủ lớn để có một vị trí trên biểu đồ Top Handset Maker về người dùng Internet Mobile tại Việt Nam. Các nhà sản xuất điện thoại Trung Quốc và một số thương hiệu Việt như  Q-Mobile, FPT.. chiếm con số lớn nhất, tiếp đến là Nokia, tổng cộng hơn 80% số người dùng internet
Vì thế không có gì ngạc nhiên khi đứng đầu danh sách các thiết bị truy cập internet và xem các quảng cáo là các thiết bị có nguồn gốc Trung Quốc (MAUI) và Nokia. Iphone không có tên trong danh sách Top 30 . 

 

Chân dung một thiết bị truy cập internet phổ biến nhất Việt Nam. Bạn hãy nghĩ đến điện thoại này khi có ý định xây dựng một website thân thiện với  người dùng di động


 

iPhone OS chỉ chiếm một con số khiêm tốn là 0.46% trong gần 19 triệu người mà báo cáo này tiếp cận.
Đến đây, tôi tin rằng bạn đã hiểu vì sao các chương trình cài đặt GPRS, tải nhạc chuông nhạc chờ vẫn phát với một tần suất dày đặc trên truyền hình và radio.

Cho dù các bạn đồng nghiệp đều dùng smartphone thì đó vẫn chỉ là một số ít người dùng sành điệu trên toàn cầu.

Theo J.P. Morgan – Jan 2011, lượng người dùng smartphone chỉ chiếm 18% người dùng di động toàn cầu.

Nếu bạn cũng như tôi, khi số người dùng feature phone quanh bạn chỉ là thiểu số, bạn nên làm gì với một xu hướng không thể cưỡng lại?

Bạn hãy cân nhắc khi đưa mobile vào kế hoạch digital marketing của mình!  
Nếu bạn có kế hoạch mua một smartphone cho bằng chị bằng em, bạn đang rời bỏ 82% người dùng non-smartphone toàn cầu để gia nhập vào một gia đình nhỏ bé và sành điệu!

Tham khảo dịch vụ SMS dành cho doanh nghiệp